Bomen, de longen van de stad

In Amsterdam staan ongeveer 1 miljoen bomen. Je vindt ze in tuinen, parken, begraafplaatsen en op straat. De gemeente beheert zo’n 300.000 bomen, de rest valt onder particuliere zorg. Toch gelden in de hele stad dezelfde regels voor (het kappen van) bomen. Dus ook de bomen bij jou in de binnentuin of jouw eigen terrein. Deze regels kun je lezen in de Bomenverordening.

De boom is volgens de definitie in de Bomenverordening is ‘een houtachtig gewas met een stamomtrek van tenminste 31 centimeter op 1,30 meter hoogte vanaf de grond’ (dunnere bomen vallen dus niet onder de vergunningsplicht van de Bomenverordening).

Het is verboden bomen te kappen zonder vergunning

Kap nooit een boom zonder vergunning, dat is verboden. Ook het snoeien van meer dan 20% van de kroon is vergunningplichtig. Het is verder niet toegestaan een boom zo te beschadigen dat hij doodgaat.

Vereisten bij kapvergunning

De eigenaar van de grond of een gemachtigde moet bij de gemeente een aanvraag doen voor een vergunning om een boom te kappen. Zo’n vergunning heet een ‘omgevingsvergunning’. Ook voor bomen in de openbare ruimte moet een kapvergunning worden aangevraagd, in dat geval door de afdeling stadswerken van de gemeente. De regels hiervoor zijn:

• Dieren mogen niet worden verstoord. Aan de vergunning wordt altijd de voorwaarde verbonden dat nesten van vogels, nesten, holen of vaste woon- en verblijfplaatsen van beschermde diersoorten niet mogen worden verstoord. Het criterium is de aanwezigheid van de betreffende dieren, niet een bepaald broedseizoen. Meer informatie vind je op deze webpagina van Vogelbescherming Nederland.
• Herplantplicht. Voor elke gekapte boom moet een boom van gelijke waarde worden herplant. Bij zwaarwegende omstandigheden kan de gemeente afzien van het opleggen van een herplantplicht. Dan is het mogelijk om elders in de stad te herplanten of de waarde van de gekapte boom te storten in het gemeentelijk herplantfonds.

Hoe weet je of er een kapvergunning is?

Op de website van de gemeente kun je op de pagina ‘Bekendmakingen’ zoeken naar de aangevraagde en verleende omgevingsvergunningen.
De vergunningen zijn op afspraak in te zien bij het Stadsloket van de gemeente. Ga altijd kijken, want bij de vergunning zit informatie over de reden voor de kap, maar mogelijk ook informatie die je als argument tegen de kap in kunt brengen. Je kunt een afspraak maken via het gemeentelijk informatienummer 14020 of de website van de gemeente. Vermeld altijd duidelijk het adres en het dossiernummer van de omgevingsvergunning.

Vermoed je illegale kap?

Degene die een boom kapt, moet de kapvergunning kunnen tonen. Als je vermoedt dat een boom zonder vergunning gekapt wordt, bel dan meteen de afdeling Handhaving van de gemeente, via telefoonnummer 14020. Zij kunnen de kap stilleggen en boetes opleggen bij het overtreden van de Bomenverordening. Buiten kantooruren bel je de politie op 0900-8844. Het is belangrijk dat een handhaver of politieagent de kap ‘op heterdaad’ ziet.

Bezwaar maken

Tegen een verleende vergunning kan je als belanghebbende binnen zes weken nadat het besluit is verzonden aan de aanvrager, bezwaar maken. Deze datum staat in het besluit vermeld. In de regel ben je belanghebbende als je vanuit je woning de boom kunt zien of als de boom minder dan 100 meter van je huis verwijderd is.

Vermeld in je bezwaarschrift altijd:

• Het besluit waartegen je bezwaar maakt met datum en referentienummer van het besluit,
• Je naam, adres en telefoonnummer,
• De datum waarop je het bezwaarschrift schrijft en je handtekening,
• De reden waarom je bezwaar maakt.

Het bezwaarschrift wordt behandeld door een onafhankelijke commissie. Als je het niet eens bent met de beslissing van de bezwaarcommissie, kun je in beroep gaan bij de rechtbank.

Let op: Het indienen van een bezwaarschrift maakt de kapvergunning niet ongedaan. Daarvoor kun je een zogeheten voorlopige voorziening aanvragen. Dat is een spoedprocedure bij de rechter, waarmee het genomen kapbesluit tijdelijk kan worden ingetrokken. Hier zijn kosten aan verbonden.

Noodkap

Als er acuut gevaar dreigt dat een boom omvalt, kan de gemeente een noodkapvergunning afgeven. Dit kan ook als de besmettelijke iepziekte geconstateerd wordt. De boom zal dan zo snel mogelijk gekapt worden. In dat geval is geen bezwaar mogelijk.

Monumentale bomen

De gemeente Amsterdam heeft een lijst met monumentale bomen. Deze bomen mogen in principe niet gekapt worden. Belanghebbenden kunnen bomen voordragen voor de monumentale bomenlijst. De eigenaar moet daar wel aan mee willen werken. Er is een subsidieregeling voor onderhoud van monumentale bomen in de maak. Een adviescommissie monumentale bomen beoordeelt aan de hand van criteria zoals ouderdom, conditie, beeldbepalendheid, zeldzaamheid, cultuurhistorische waarde en natuurwaarde of een boom op de lijst thuishoort.

Bomen waarvoor een kapvergunning is aangevraagd, maar nog niet verleend, kunnen nog worden voorgedragen voor deze lijst, maar bomen waarvoor al een kapvergunning is afgegeven, kunnen niet meer worden opgenomen op de monumentale bomenlijst.